شناسایی ۵ هزار مؤدی پرریسک در ۶ ماه اخیر با سامانه مؤدیان

به گزارش گروه اقتصاد کلان خبرگزاری صداوسیما، برنامه امروز «میز اقتصاد» شبکه خبر با موضوع «چالش‌ها و راهکار‌های تحقق شفافیت اقتصادی با صورتحساب الکترونیکی» با حضور سید محمدرضا احمدی، رئیس مرکز مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی سازمان امور مالیاتی کشور و ارتباط تلفنی مهدی طغیانی، نایب‌رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی برگزار شد.

سید محمدرضا احمدی با اشاره به آخرین وضعیت اجرای سامانه مؤدیان اظهار کرد: تاکنون حدود ۱۴ میلیون کارپوشه مالیاتی برای مؤدیان ایجاد شده و ۴۳۶ هزار مؤدی به صورت مستمر از سامانه مؤدیان برای صدور صورتحساب الکترونیکی استفاده می‌کنند. همچنین تا امروز حدود ۳۶ میلیون صورتحساب الکترونیکی در این سامانه صادر شده است.

وی افزود: تنها در شش ماه اخیر و بر اساس داده‌های سامانه مؤدیان و سایر اطلاعات سازمان امور مالیاتی، حدود ۵ هزار مؤدی مشکوک به فاقد اعتبار بودن شناسایی و برای آنها محدودیت‌هایی اعمال شده تا پس از راستی‌آزمایی، درباره وضعیت فعالیت آنها تصمیم‌گیری شود.

شناسایی هوشمند مؤدیان پرریسک

رئیس مرکز مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی سازمان امور مالیاتی کشور با بیان اینکه در ۱۶ سال گذشته مجموعاً حدود ۱۴ هزار شرکت فاقد اعتبار شناسایی شده بود، گفت: پیش از اجرای سامانه مؤدیان، شناسایی تخلفات مالیاتی عمدتاً پس از وقوع تخلف و در زمان رسیدگی به اسناد و مدارک انجام می‌شد، اما اکنون موتور هوشمند ریسک سامانه مؤدیان با استفاده از شاخص‌های متعدد، مؤدیان پرریسک را به صورت برخط شناسایی می‌کند.

وی ادامه داد: اشتراک کد ملی، کدپستی، شماره تلفن، طرف‌های معامله و سایر شاخص‌های رفتاری و مالی از جمله معیار‌هایی است که برای شناسایی مؤدیان مشکوک مورد استفاده قرار می‌گیرد و پس از آن، پرونده‌ها برای بررسی‌های میدانی در اختیار واحد‌های مبارزه با فرار مالیاتی سراسر کشور قرار می‌گیرد.

احمدی با اشاره به نقش تحلیل الگو‌های رفتاری مؤدیان در کشف تخلفات مالیاتی تصریح کرد: برای هر صنف، الگو‌های رفتاری مشخصی تعریف شده و مؤدیانی که رفتار مالی آنها خارج از این الگو‌ها باشد، به عنوان مؤدیان پرریسک شناسایی می‌شوند.

وی افزود: سوءاستفاده از دستگاه‌های کارتخوان معاف از مالیات، استفاده از حساب اشخاص ثالث، ثبت نادرست نوع فعالیت اقتصادی و استفاده از دستگاه‌های کارتخوان سایر اشخاص از جمله تخلفاتی است که از طریق تحلیل داده‌های مالی و اطلاعات سامانه مؤدیان قابل شناسایی است.

پیوستن بخش عمده مؤدیان مشمول به سامانه مؤدیان

رئیس مرکز مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی سازمان امور مالیاتی کشور با بیان اینکه بخش عمده مؤدیان مشمول فراخوان‌های سازمان امور مالیاتی به سامانه مؤدیان پیوسته‌اند، گفت: حدود ۲۰ میلیون ثبت‌نام در نظام مالیاتی وجود دارد که بخش قابل توجهی از آنها غیرفعال هستند.

وی افزود: در حوزه اشخاص حقوقی حدود ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار ثبت‌نام انجام شده که از این تعداد، حدود ۳۵۰ هزار مؤدی فعال اقتصادی محسوب می‌شوند و اظهارنامه مالیاتی ارائه می‌کنند.

احمدی با تأکید بر اینکه سامانه مؤدیان موجب کاهش معاملات صوری خواهد شد، گفت: در این سامانه طرف دوم معامله تا ۳۰ روز فرصت دارد نسبت به صورتحساب الکترونیکی ثبت شده واکنش نشان دهد و آن را تأیید یا رد کند؛ از این رو امکان ثبت معاملات غیرواقعی به میزان قابل توجهی کاهش می‌یابد.

تحقق عدالت مالیاتی با تکمیل زنجیره شفافیت اقتصادی

وی با اشاره به اینکه تحقق عدالت مالیاتی مهم‌ترین هدف هوشمندسازی نظام مالیاتی کشور است، اظهار کرد: زمانی که اطلاعات کامل و دقیقی از فعالیت‌های اقتصادی در اختیار نظام مالیاتی قرار گیرد، مالیات حقه به صورت عادلانه از همه مؤدیان اخذ خواهد شد و این موضوع به نفع مردم، فعالان اقتصادی و شفافیت اقتصاد کشور خواهد بود.

احمدی تأکید کرد: زمانی که همه فعالان اقتصادی بر اساس اطلاعات واقعی و معیار‌های یکسان مالیات بپردازند، رضایت مؤدیان قانون‌مدار افزایش خواهد یافت و زمینه برای تحقق عدالت مالیاتی بیش از پیش فراهم می‌شود.

تسریع در اجرای قانون، نیازمند همکاری همه دستگاه‌ها

در ادامه این برنامه، مهدی طغیانی، نایب‌رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه اجرای قانون سامانه مؤدیان به صورت مرحله‌ای در حال انجام است، گفت: این قانون از مهم‌ترین قوانین حوزه شفافیت اقتصادی کشور است و اجرای کامل آن نیازمند همکاری همه دستگاه‌های اجرایی است.

وی با اشاره به اینکه بخشی از مشکلات اقتصادی کشور از جمله فرار مالیاتی، بی‌عدالتی مالیاتی و عدم شفافیت اقتصادی با تکمیل سامانه مؤدیان برطرف خواهد شد، افزود: سرعت اجرای قانون می‌تواند بیش از وضعیت فعلی باشد و این موضوع صرفاً به سازمان امور مالیاتی مربوط نمی‌شود.

طغیانی تأکید کرد: بانک مرکزی، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، فراجا و سایر دستگاه‌های مرتبط باید در اجرای این قانون نقش‌آفرینی مؤثرتری داشته باشند تا تمامی مبادلات اقتصادی کشور از شفافیت لازم برخوردار شود.

نایب‌رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس اظهار کرد: در قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی نیز ثبت اطلاعات معاملات و صدور صورتحساب الکترونیکی برای بخش‌های بیشتری از مبادلات اقتصادی پیش‌بینی شده و دولت تا شهریور ۱۴۰۶ برای عملیاتی کردن بخشی از این احکام فرصت دارد.

تسهیل دسترسی به اطلاعات بانکی، ضرورتی برای مقابله مؤثرتر با فرار مالیاتی

احمدی همچنین با اشاره به محدودیت‌های موجود در دسترسی به اطلاعات بانکی مؤدیان گفت: بانک مرکزی مطابق قانون سالانه اطلاعات سرجمع گردش حساب‌ها را در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار می‌دهد، اما دریافت جزئیات حساب‌ها مستلزم طی فرایند‌های قانونی زمان‌بر است که موجب تأخیر در برخی تشخیص‌های مالیاتی می‌شود.

وی ابراز امیدواری کرد با اجرای احکام قانون مالیات بر سوداگری و تسهیل تبادل اطلاعات میان دستگاه‌ها، امکان بهره‌برداری سریع‌تر از داده‌های مالی برای مقابله با فرار مالیاتی فراهم شود.

کشف فرار‌های مالیاتی هزاران میلیارد تومانی

رئیس مرکز مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی سازمان امور مالیاتی کشور در بخش دیگری از سخنان خود به برخی پرونده‌های مهم کشف فرار مالیاتی اشاره کرد و گفت: در استان کرمان یک مورد فرار مالیاتی ۲۵۰ میلیارد تومانی در حوزه تولید آلیاژ‌های سرب کشف و وصول شد و در حوزه صنایع فولادی نیز فرار مالیاتی ۳۲۷ میلیارد تومانی شناسایی شده که بخش قابل توجهی از آن وصول شده است.

وی افزود: در استان خراسان رضوی نیز برای حدود ۲۲۵ نفر از اتباع خارجی، حدود ۵ هزار میلیارد تومان مالیات شناسایی و وصول شده است.

احمدی همچنین از شناسایی مواردی از کتمان درآمد در حوزه تولید، فرآوری و فروش قهوه خبر داد و گفت: در یکی از پرونده‌ها تنها برای یک سال فعالیت مؤدی، حدود ۱۰۰ میلیارد تومان برگ تشخیص مالیاتی صادر شده که در حال رسیدگی و پیگیری است.

وی در پایان تأکید کرد: هوشمندسازی نظام مالیاتی و تکمیل زنجیره شفافیت اقتصادی، علاوه بر کاهش فرار مالیاتی، زمینه تحقق عدالت مالیاتی و افزایش رضایت مؤدیان قانون‌مدار را فراهم خواهد کرد.